Olağanüstü bir devrimin gündelik fotoğrafçısı: Max Penson

Kavel Alpaslan

9 Nisan 2022

Ekim Devrimi ile birlikte yeni bir toplum inşa ediyor olma heyecanı pek tabii sanatı da etkisi altında aldı. Dönemin avangart sanatçıları bize o günlerde hâkim olan toplumsal ruh halini harika bir şekilde yansıtıyor: Vladimir Tatlin, Kazimir Maleviç, El Lissitzky, Sergey Ayzenştayn, Aleksandr Rodçenko…

Ekim Devrimi ile birlikte yeni bir toplum inşa ediyor olma heyecanı pek tabii sanatı da etkisi altında aldı. Dönemin avangart sanatçıları bize o günlerde hâkim olan toplumsal ruh halini harika bir şekilde yansıtıyor: Vladimir Tatlin, Kazimir Maleviç, El Lissitzky, Sergey Ayzenştayn, Aleksandr Rodçenko…

Tüm bu isimlerin arasında biri var ki çok farklı bir kompozisyon ile devrimin izini sürüyor. Bahsettiğimiz kişi Sovyet Özbekistan’ında yaşamış fotoğrafçı Max Penson. Kendisinin ‘her güne bir film rulosu’ tekniğiyle devrimin Orta Asya’daki yankısını neredeyse günbegün aktaran dev bir arşivi bulunuyor. Üstelik Penson’un kendine has fotoğrafçılık anlayışı, bize sosyalist gerçekçi sanat anlayışının hiç de tek tip olmadığını gösteriyor.

Önce kısaca hayatına değinelim. Bugün Rusya’nın Belarus sınırında bulunan Smolensk Oblastında 1893 yılında doğan Penson, daha sonra Vilnius’ta sanat eğitimi alır. Ancak dönemin antisemit ruh hali Penson’u da etkiler. Yahudi olduğu için pogro...
Devamını okumak için tıklayın