Sabahattin Eyüboğlu: Hümanizmi halkçılık ve ulusalcılıkla buluşturma sancısı

Mehmet Ulusoy

20 Mart 2018

“Henri Bremond’un nutku isteyerek veya istemeyerek, takriben 1880’den (sembolizmin mektep olarak kuruluşu) beri sanat aleminde belirmeye başlayan ′safçılık’ yahut ′özcülük’ cereyanlarına bir yol ayrımı bir kaynak oluyordu. O tarihten sonra sanat adeta zihni muhtevasına, ′mana’ya harp ilan etmişti. Verlaine’ın boynunu kopardığı ve müfrit [fanatik] sembolistlerin kurşuna dizdikleri şey mana idi. Aynı cereyanı güzel sanatlarda daha elle tutulur bir şekilde görüyoruz: Resim fikirlere ve günlük sıradan hayata tekabül [gerçekliği yansıtma] yolunu bırakarak boyaların [renklerin] yaratıcı kudreti ile yetinmeye (...) başladı.

“Henri Bremond’un nutku isteyerek veya istemeyerek, takriben 1880’den (sembolizmin mektep olarak kuruluşu) beri sanat aleminde belirmeye başlayan ′safçılık’ yahut ′özcülük’ cereyanlarına bir yol ayrımı bir kaynak oluyordu. O tarihten sonra sanat adeta zihni muhtevasına, ′mana’ya harp ilan etmişti. Verlaine’ın boynunu kopardığı ve müfrit [fanatik] sembolistlerin kurşuna dizdikleri şey mana idi. Aynı cereyanı güzel sanatlarda daha elle tutulur bir şekilde görüyoruz: Resim fikirlere ve günlük sıradan hayata tekabül [gerçekliği yansıtma] yolunu bırakarak boyaların [renklerin] yaratıcı kudreti ile yetinmeye (...) başladı.

“Manayı tezyini [süslemeci] kıymetlere feda etmekle safçılığı en ileri götürmüş olan Şark sanatının bugün gördüğü rağbet, bu cereyanın hususiyetlerinden biridir.”(*)

(*) Sabahattin Eyüboğlu, Bütün Yazıları-I: Söz Sanatları - Sanat Üzerine Denemeler ve Eleştiriler, Cem Yayınları, İstanbul, 1981, s. 11; I. cildi Söz Sanatları’nı içeren Bütün Yazılar’ın II. c...
Devamını okumak için tıklayın

Aydınlık - Aydınlık gazetesi köşe yazarları - Mehmet Ulusoy - Mehmet Ulusoy'un son yazısı - Mehmet Ulusoy'un son köşe yazısı - Mehmet Ulusoy'un yazıları - Mehmet Ulusoy'un bugünkü yazısı - Mehmet Ulusoy'un bugünkü köşe yazısı - Mehmet Ulusoy'un dünkü köşe yazısı - Mehmet Ulusoy'un köşe yazısı - Mehmet Ulusoy'un dünkü yazısı - Mehmet Ulusoy'un tüm köşe yazıları - Mehmet Ulusoy'un tüm yazıları - Mehmet Ulusoy yazıları

Aydınlık - Mehmet Ulusoy Son Köşe Yazıları: